Een initiatief van sloeproeienNL

Veiligheid


(Sloep)roeien is een mooie sport!

Maar zodra de stuur met zijn team enthousiast de landvasten losgooit, voor een training , een wedstrijd of een recreatief roeitochtje, is het van groot belang dat het ook een veilige sport is! Overigens begint veiligheid al voordat je aan boord stapt: Gladde steigers, losliggende lijnen, slechte verlichting, boten die (te) ver van de kant liggen...... Allemaal potentiële oorzaken van een onbedoelde valpartij met mogelijk letsel! En veiligheid stopt pas als je na een training of race de steiger verlaat. 

Besef goed: een stuurman is verantwoordelijk voor:   

Deugdelijkheid van materiaal en uitrusting

De veiligheid van de gehele bemanning

Veilige deelname aan het waterverkeer

 

 

Een bevoegde stuurman is niet automatisch een bekwame stuurman. En voor roeisloepen is er geen wettelijke bevoegdheidseis. Je hoeft geen vaarbewijs te hebben, er is geen minimale leeftijdsgrens.  Maar de wet schrijft wel voor dat de stuur bekwaam moet zijn. De bekwame stuurman kent zijn of haar verantwoordelijkheden, neemt de juiste voorzorgsmaatregelen, is verantwoordelijk voor de deugdelijkheid van het materiaal, de veiligheid van zijn bemanning, een veilige deelname aan het verkeer en kan door een goede inschatting van de omstandigheden risico's beperken. Hiervoor is naast theoretische kennis vooral veel praktische ervaring nodig, onder vele verschillende omstandigheden. Een bekwame stuur is ongevoelig voor groepsdruk, haar of zijn besluit staat vast! Ook als zij/hij besluit niet te vertrekken voor een training of wedstrijd.

Wees tijdens trainingen en wedstrijden bedacht op plotselinge veranderende omstandigheden, of calamiteiten. De weersomstandigheden kunnen veranderen, zware buien of mist kunnen het zicht onverwacht sterk verminderen. Een of meerdere van de opvarenden kunnen onwel worden, of gewond raken. Door slecht zeemanschap van een ander schip kun je betrokken raken bij een ongeval. Zorg, zeker tijdens trainingen op open water, bij voorkeur voor;

  • middelen om hulpdiensten in te roepen, bv marifoon (certificaat verplicht) of een mobiele telefoon met voldoende batterijcapaciteit.
  • middelen om de aandacht te trekken, bv noodsignalen
  • middelen om te navigeren zodat bij plots opkomende mist de weg terug naar de haven gevonden kan worden, er zijn tegenwoordig uitstekende apps.
  • een hoorn om bij slecht zich signalen te kunnen geven aan andere schepen
  • Hou de weersomstandigheden goed in de gaten. Zoek bij naderend onweer zo spoedig mogelijk de thuishaven of andere beschutting van een haven op. Let op in de buurt van grote schepen, ze veroorzaken soms grote boeg- en hekgolven en hebben vaak een dode hoek voor het schip van honderden meters lang. Bij voorkeur nooit voor een groot schip oversteken, maar achterlangs.
  • Wellicht overbodig om te noemen, maar het wettelijk toegestane alcoholpromillage voor schippers bedraagt 0,5 promille en geldt voor alle schippers en voor degenen die aan het roer staan. Iedereen die een schip bestuurt moet scherp en alert zijn. Ga voor zeker en drink geen alcohol als stuurman van een sloep, je hebt de verantwoording voor 6 tot 12 overige opvarenden en alle andere schepen in je buurt!

 

De stuur en minimaal 2 andere opvarenden zouden bekend moeten zijn met de noodprocedures in geval van nood! 

Een stuurman dient bekend te zijn met:

De bekwame stuur

 Als bij een ongeval waar schade ontstaat blijkt dat de stuurman niet bekwaam was, kan dit hele vervelende gevolgen krijgen. Zorg dus dat er altijd een bekwame stuurman aan de helmstok staat, zowel bij de trainingen als bij de wedstrijden! 'Goed zeemanschap’ is een grondregel uit het BPR. Het betekent kortweg dat een stuurman (schipper) ten alle tijde schade voorkomt, personen niet in gevaar brengt en een vlotte, veilige vaart niet hindert. De bekwame stuur neemt de verplichte voorzorgsmaatregelen. Bij veiligheid hoort ook het besluit om reddingsvesten te verplichten. De vaarregels moeten bekend zijn! Indien je met een sloep voorrang moet geven, dient bijtijds en volgens de regels uitgeweken te worden. Als je met een sloep voorrang hebt, dien je koers en vaart te houden zodat andere schepen niet in verwarring raken.  Roeisloepen zijn niet vaarbewijs plichtig. Je hebt als stuurman dus geen Klein Vaarbewijs nodig. Dat betekent niet dat iedereen zo maar, zonder enige kennis van zaken, met een roeisloep het water op kan gaan. Het Binnenvaart Politie Reglement (BPR) is heel duidelijk: een boot mag alleen uitvaren als ze bestuurd wordt door een bekwaam persoon (BPR artikel 1.09). Zowel de Federatie Sloeproeien Nederland als sloeproeienNL bevelen ten zeerste aan dat stuurlieden van roeisloepen in het bezit zijn van minimaal Vaarbewijs 1. De FSN heeft begin 2022 speciale cursussen 'bekwame stuur' georganiseerd, en eind 2022 volgt er een nieuwe reeks. Zorg dat de theoretische kennis aanwezig is. Maar in een roeisloep is de praktijk een stuk pittiger. Want het roeiteam moet de commando's kennen, moet deze zonder commentaar opvolgen en de stuur moet de juiste inschatting maken bij het passeren van bruggen en andere boten, of bij snel naderend slecht weer, of bij een calamiteit aan boord of in de buurt van de sloep. Als er in het donker geroeid gaat worden moet een stuur precies weten welke verlichting andere boten voeren, en verlichting van boeien, bruggen en andere objecten herkennen. En nog meer dan overdag zich bewust zijn van calamiteiten zoals bijvoorbeeld man over boord. Kun je iemand snel terugvinden in het donker? Als het flink waait waardoor hoge golven het zicht verslechteren?

Kortom; een goede stuur kent de regels, heeft ervaring en kent haar of zijn grenzen. En durft ook te besluiten om niet uit te varen omdat de risico's wellicht te groot zijn.  

 

Test je kennis en doe de kennistoets! Klik hier >>

 

Tips

lees ook het 'handboek sturen' van SRV De Mac! Klik hier >>

check de uitgebreide FSN presentatie , inclusief informatie over roeien in het donker, 'de beste stuurlui' Klik hier >>